Το πετρελαϊκό σοκ τινάζει στον αέρα τα σχέδια των κεντρικών τραπεζών - Σύγκρουση με τις κυβερνήσεις

Οι κίνδυνοι για τον παγκόσμιο πληθωρισμό παραμένουν έντονα ανοδικοί, καθώς το σοκ στις τιμές του πετρελαίου ενδέχεται να προκαλέσει πιο μακροχρόνιες και επίμονες δευτερογενείς επιπτώσεις απ’ ό,τι αναμενόταν αρχικά, σύμφωνα με νέα ανάλυση της Oxford Economics.
Το βασικό συμπέρασμα της έκθεσης είναι ότι η αποκλιμάκωση του πληθωρισμού τα επόμενα χρόνια μπορεί να αποδειχθεί πολύ πιο αργή, ιδιαίτερα στις ανεπτυγμένες οικονομίες και κυρίως στις ΗΠΑ.
Η Oxford Economics τονίζει ότι η άποψή της για τον πληθωρισμό παραμένει υψηλότερη από τη συναίνεση της αγοράς για το 2026, ενώ πλέον εμφανίζονται και σοβαροί ανοδικοί κίνδυνοι για τις προβλέψεις του 2027.

Το πετρελαϊκό σοκ μπορεί να κρατήσει τον πληθωρισμό «κολλημένο» για χρόνια

Οι οικονομολόγοι της εταιρείας εκτιμούν ότι οι πρόσφατες μειώσεις στις προβλέψεις για τον πληθωρισμό του 2027 ίσως υπερεκτιμούν τον ρόλο της ασθενέστερης ζήτησης στη συγκράτηση των τιμών ή την αποτελεσματικότητα της νομισματικής πολιτικής στην επαναφορά της οικονομίας στην προπολεμική της ισορροπία.
Αντίθετα, τα σοκ προσφοράς, όπως το ενεργειακό σοκ από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, τείνουν να έχουν πιο επίμονες επιπτώσεις στις τιμές, ιδιαίτερα σε οικονομίες όπου οι καταναλωτικές συνήθειες αλλάζουν δύσκολα, οι μισθοί και οι τιμές καθορίζονται με βάση τον προηγούμενο πληθωρισμό και οι πολιτικές αντιδράσεις καθυστερούν.
Η Oxford Economics αναφέρει ότι η άνοδος του πετρελαίου ήταν από τις πιο απότομες των τελευταίων τριών δεκαετιών και αύξησε την πρόβλεψη για τον παγκόσμιο πληθωρισμό κατά 0,7 ποσοστιαίες μονάδες φέτος, στο 4% σε ετήσια βάση, και κατά 0,3 μονάδες για το 2027, στο 3,3%.





Οι ΗΠΑ στο επίκεντρο του κινδύνου

Η έκθεση υπογραμμίζει ότι οι μεγαλύτεροι κίνδυνοι εντοπίζονται στις ανεπτυγμένες οικονομίες και ειδικά στις ΗΠΑ.
Στο βασικό μοντέλο της Oxford Economics, ο αμερικανικός πληθωρισμός παραμένει περίπου 0,5 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερα από τις ήδη αναθεωρημένες προβλέψεις για το 2027 και το 2028.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η Fed αντιμετωπίζει σοβαρό περιορισμό λόγω της διπλής εντολής της, δηλαδή του ελέγχου του πληθωρισμού και της προστασίας της απασχόλησης. Αυτό σημαίνει ότι η αμερικανική κεντρική τράπεζα δυσκολεύεται να αυξήσει επιθετικά τα επιτόκια, φοβούμενη άνοδο της ανεργίας.
Η Oxford Economics προειδοποιεί επίσης ότι η σχέση μεταξύ επιτοκίων και πραγματικής οικονομίας έχει αποδυναμωθεί σημαντικά, περιορίζοντας την αποτελεσματικότητα της νομισματικής πολιτικής.

Σύγκρουση κυβερνήσεων και κεντρικών τραπεζών

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη σύγκρουση μεταξύ δημοσιονομικής και νομισματικής πολιτικής.
Οι κεντρικές τράπεζες επιδιώκουν επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας ώστε να μειωθεί ο πληθωρισμός, όμως οι κυβερνήσεις συνήθως προσπαθούν να προστατεύσουν τους καταναλωτές μέσω επιδοτήσεων και μέτρων στήριξης.
Αυτό, σύμφωνα με την Oxford Economics, διατηρεί υψηλή τη ζήτηση ενέργειας και παρατείνει τις πληθωριστικές πιέσεις, υπονομεύοντας τις προσπάθειες των κεντρικών τραπεζών.
Το τελικό αποτέλεσμα είναι αυξημένος κίνδυνος για «higher for longer» επιτόκια, δηλαδή παραμονή των επιτοκίων σε υψηλά επίπεδα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Διαφορετική εικόνα στις αναδυόμενες αγορές

Στις αναδυόμενες οικονομίες, εκτός Κίνας, η εικόνα είναι διαφορετική.
Η Oxford Economics εκτιμά ότι εκεί οι κεντρικές τράπεζες τείνουν να αντιδρούν πιο επιθετικά στον πληθωρισμό, ενώ οι καταναλωτές μειώνουν ταχύτερα την κατανάλωση ενεργοβόρων αγαθών όταν αυξάνονται οι τιμές.
Παρά το γεγονός ότι οι αναδυόμενες αγορές πλήττονται έντονα από τα πετρελαϊκά σοκ, η πιο ευέλικτη προσαρμογή της ζήτησης και η ταχύτερη αντίδραση της νομισματικής πολιτικής βοηθούν τελικά στην ταχύτερη αποκλιμάκωση του πληθωρισμού.
Μάλιστα, το μοντέλο της Oxford Economics δείχνει ακόμη και μικρούς καθοδικούς κινδύνους για τον πληθωρισμό στις αναδυόμενες οικονομίες μεσοπρόθεσμα.

Η Κίνα παραμένει ειδική περίπτωση

Η Κίνα εμφανίζει πιο περιορισμένες αλλά πιο επίμονες πληθωριστικές επιπτώσεις.
Παρότι το σοκ είναι μικρότερο σε ένταση σε σχέση με τις ΗΠΑ ή άλλες ανεπτυγμένες οικονομίες, η επίδραση στις τιμές διαρκεί περισσότερο απ’ όσο αναμενόταν.

Το μοντέλο της Oxford Economics και τα σενάρια

Η Oxford Economics βασίζει την ανάλυσή της σε ένα ημι-δομικό μακροοικονομικό μοντέλο τεσσάρων οικονομικών μπλοκ: τις ΗΠΑ, τις ανεπτυγμένες οικονομίες εκτός ΗΠΑ, την Κίνα και τις αναδυόμενες αγορές εκτός Κίνας.
Το μοντέλο εξετάζει τη δυναμική μεταξύ ζήτησης, πληθωρισμού, επιτοκίων, δημοσιονομικής πολιτικής, συναλλαγματικών ισοτιμιών και τιμών εμπορευμάτων.
Η ανάλυση βασίζεται στην αναθεώρηση των προβλέψεων πετρελαίου μετά την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή και προσομοιώνει τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει η παρατεταμένη ενεργειακή κρίση στον παγκόσμιο πληθωρισμό και τη νομισματική πολιτική.

www.bankingnews.gr